بوشن کوپلی یکی از پرمصرفترین اتصالات سیستمهای لولهکشی پنجلایه (PEX-AL-PEX) است که برای اتصال مستقیم دو لوله همسایز یا تبدیل بین دو سایز متفاوت به کار میرود. این اتصال با سازوکار فشاری/پیچی کار میکند؛ یعنی با بستن مهره، رینگ برنجی و اورینگها به دور لوله فشرده میشوند و آببندی کاملا مکانیکی ایجاد میگردد—بدون نیاز به پرس برقی.
بوشن کوپلی انتخابی ایدهآل برای نصبهای مسکونی و تجاری، سیستمهای آب سرد/گرم، گرمایش از کف و تعمیرات نقطهای است؛ زیرا امکان باز و بست مجدد، تعویض سریع و خطای نصب کمتر را فراهم میکند.
ساختار و متریال
- بدنه و مهره: برنج فورجشده (معمولا با روکش نیکل برای مقاومت به خوردگی)
- اورینگها: EPDM مقاوم در برابر آب گرم و رسوبات
- رینگ (اولیو): برنجی، طراحی شده برای گازبندی و مهار کششی
- بوش راهنما/اسپیسر (در برخی مدلها): پلیمری مهندسی (برای هدایت صحیح لوله)
مزایا
- نصب آسان و سریع بدون دستگاه پرس؛ مناسب کارگاه و تعمیرات
- امکان باز کردن و استفاده مجدد در صورت نیاز به اصلاح مسیر
- آببندی مطمئن با اورینگهای مقاوم و گازبندی مکانیکی
- سازگاری گسترده با لولههای پنجلایه استاندارد PEX-AL-PEX
- عملکرد پایدار در آب سرد/گرم و مدارهای گرمایش از کف
جدول راهنمای انتخاب و نصب (کاربردی)
مقادیر زیر بازههای پیشنهادی رایج بازار هستند و ممکن است بسته به برند/سری محصول متفاوت باشند. در نصب حتما دستورالعمل همان برند را ملاک قرار دهید.
| سایز لوله (OD) | نوع بوشن | فشار کاری مجاز* | دمای کاری پیوسته | گشتاور بستن مهره** | آچار پیشنهادی | ابزار لازم |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 16×16 mm | مستقیم همسایز | 16 bar (سرد) / 10 bar (گرم) | 0 تا 95°C (کوتاهمدت تا 110°C) | 30–35 Nm | 24 mm | کاتر لوله، کالیبراتور/کونیککن، 2× آچار |
| 20×20 mm | مستقیم همسایز | 16 / 10 bar | 0 تا 95°C | 40–45 Nm | 30 mm | همان |
| 25×25 mm | مستقیم همسایز | 16 / 10 bar | 0 تا 95°C | 55–60 Nm | 36 mm | همان |
| 32×32 mm | مستقیم همسایز | 16 / 10 bar | 0 تا 95°C | 70–80 Nm | 41 mm | همان |
| 40×40 mm | مستقیم همسایز | 16 / 10 bar | 0 تا 95°C | 90–100 Nm | 50 mm | همان |
| 50×50 mm | مستقیم همسایز | 16 / 10 bar | 0 تا 95°C | 110–120 Nm | 60 mm | همان |
* فشارهای رایج سیستمهای پنجلایه؛ برای آب گرم معمولا 10 بار در نظر گرفته میشود.
** گشتاورهای پیشنهادی برای جلوگیری از کمبستی/زیادبستی؛ در برندهای مختلف ممکن است اندکی تفاوت داشته باشد.
جدول انواع بوشن کوپلی و کاربرد
| نوع بوشن | توضیح | کاربردهای متداول |
|---|---|---|
| بوشن مستقیم همسایز | اتصال دو لوله همقطر | افزایش طول مسیر، تعمیر بریدگی |
| بوشن تبدیل | اتصال دو لوله با قطر متفاوت (مثلا 20 به 16) | انشعابگیری، اصلاح سایز در ورودی/خروجی دستگاه |
| بوشن کوپلی یکسر دنده (نری/ماده) | یک سمت کوپلی برای لوله پنجلایه، سمت دیگر رزوهای | اتصال به کلکتور، شیرآلات، سهراهیهای دندهای |
نکات نصب مهم (چکلیست سریع)
- برش کاملا عمود با کاتر تیز؛ لبهگیری و کالیبره/کونیک کنید تا اورینگ آسیب نبیند.
- ترتیب را رعایت کنید: مهره → رینگ → فروکردن لوله تا انتهای بدنه → بستن مهره با دو آچار.
- تا رسیدن به گشتاور توصیهشده سفت کنید؛ از ضربه یا لولهگیر دندانهدار روی بدنه نیکلکاریشده استفاده نکنید.
- پس از آببندی، تست فشار (سرد) انجام دهید و نشتیها را بررسی کنید.
- از چرخاندن لوله پس از سفتکاری خودداری کنید؛ هر تغییر جهت را قبل از نهاییکردن انجام دهید.
موارد مصرف
- سیستمهای آبرسانی سرد و گرم ساختمان
- مدارهای گرمایش از کف و رادیاتوری
- تعمیرات سریع در نقاط آسیبدیده لوله پنجلایه
- ارتقا یا تغییر مسیر بدون نیاز به تجهیزات پرس
اگر بخواهید، میتونم همین متن را بر اساس سایزبندی و برندهای موجود شما در سورنا پایپ شخصیسازی کنم و جدولها را با کد کالا و قیمتگذاری تکمیل کنم.
پرسش و پاسخ:
بوشن کوپلی چه تفاوتی با اتصال پرسی دارد؟
کوپلی نیازی به دستگاه پرس ندارد و قابل باز و بست مجدد است؛ برای تعمیرات و نصبهای انعطافپذیر مناسبتر است. اتصال پرسی سریع و یکنواخت است اما غیرقابل بازگشت بوده و ابزار اختصاصی میخواهد.
آیا برای بستن بوشن کوپلی از نوار تفلون استفاده کنم؟
خیر؛ بخش کوپلی روی لوله پنجلایه بدون رزوه و با اورینگ آببندی میشود. نوار تفلون فقط برای بخشهای رزوهای (در مدلهای یکسر دنده) کاربرد دارد.
چرا بعد از بستن، نشتی جزئی دارم؟
سه علت رایج: عدم کالیبره/کونیک کردن لوله، کمبستی یا زیادبستی مهره نسبت به گشتاور پیشنهادی، و آسیب یا آلودگی اورینگ. لوله را دوباره کالیبره کرده، اورینگ را بررسی و با گشتاور مناسب سفت کنید.