زانو دیواری کوپلی یک اتصال فشاری (Compression) برای لولههای پنجلایه (PEX-AL-PEX) است که درون دیوار نصب میشود و خروجی رزوهدارِ استاندارد برای اتصال شیرآلات، علمدوش، شلنگ توالت و سایر مصرفکنندهها فراهم میکند. این قطعه با بدنه برنج فورج، آبکاری نیکل/کروم و آببندی چندمرحلهای طراحی میشود تا تحمل فشار و دمای سیستمهای آبرسانی خانگی و ساختمانی را داشته باشد. نصب آن بدون دستگاه پرس و تنها با آچار، کالیبراتور و پخکن انجام میشود.
مهمترین مزایا
- نصب سریع و بیدردسر: بدون نیاز به پرس؛ فقط با آچار، کالیبره و پخکردن سر لوله.
- آببندی مطمئن: اورینگهای EPDM + بوشینگ برنجی (حلقه فشاری) برای آببندی پایدار.
- بدنه مقاوم: برنج فورجشده (معمولا CW617N) با آبکاری ضدخوردگی.
- قابل باز و بست مجدد: امکان سرویس یا جابهجایی بدون تخریب لوله.
- سازگاری رایج بازار: رزوه خروجی معمولا G1/2 (BSPP) برای اکثر تجهیزات.
- چیدمان تراز برای شیر دیواری: قابلیت استفاده بهصورت جفت با شابلون 150 میلیمتری جهت رعایت فاصله استاندارد نصب شیر مخلوط دیواری.
جدول مشخصات فنی و سایزبندی (مقادیر متعارف بازار)
اعداد زیر بازههای رایج و مرسوم در برندهای معتبر هستند و ممکن است با توجه به سازنده کمی تفاوت داشته باشند.
| ردیف | سایز لوله (mm) | رزوه خروجی | نوع رزوه | فشار کاری پیوسته | دمای کاری پیوسته | متریال بدنه | آبکاری | متریال آببندی | اقلام همراه | کاربردهای شاخص |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 16 | 1/2″ | G (BSPP) | تا 10 بار | تا 95°C | برنج فورج CW617N | نیکل/کروم | EPDM (اورینگ) | مهره کوپلی، بوشینگ، اورینگ | شیر مخلوط دیواری، شلنگ توالت |
| 2 | 20 | 1/2″ | G (BSPP) | تا 10 بار | تا 95°C | برنج فورج CW617N | نیکل/کروم | EPDM | مهره کوپلی، بوشینگ، اورینگ | علمدوش، شیر توکار |
| 3 | 25 | 3/4″ | G (BSPP) | تا 10 بار | تا 95°C | برنج فورج CW617N | نیکل/کروم | EPDM | مهره کوپلی، بوشینگ، اورینگ | دبی بالاتر/تجهیزات خاص |
نکته تکمیلی: فشارهای بالاتر (مثلا 16 بار) معمولا برای دمای محیط یا تست کوتاهمدت تعریف میشود. برای بهرهبرداری طولانیمدت، مقادیر پیوسته جدول را مبنا قرار دهید.
کاربردها
- انشعاب رزوهدار توکار برای شیرآلات دیواری (مرکز به مرکز 150 میلیمتر در حالت جفت)
- اتصال علمدوش، شلنگ توالت، شلنگ ماشین لباسشویی/ظرفشویی
- خروجیهای رزوهدار توکار در حمام، سرویسهای بهداشتی و آشپزخانه
راهنمای انتخاب
- همخوانی با لوله: سایز کوپلی را مطابق قطر خارجی لوله پنجلایه انتخاب کنید (16، 20 یا 25).
- رزوه خروجی: برای اکثر شیرآلات خانگی، رزوه 1/2 اینچ کافی است؛ برای دبیهای بالاتر 3/4 اینچ را در نظر بگیرید.
- تک یا جفت: برای نصب شیر دیواری از جفت زانو دیواری کوپلی بههمراه شابلون 150mm استفاده کنید تا تراز و فاصله استاندارد رعایت شود.
- شرایط کاری: اگر دمای کاری بالاست (آبگرم دائم)، از اورینگهای باکیفیت و برند معتبر استفاده کنید.
- فضای کار: طول پایه/بدنه را متناسب با ضخامت لایههای گچ و کاشی انتخاب کنید تا پس از نازککاری، رزوه بهخوبی در دسترس باشد.
آموزش نصب (گامبهگام)
- برش و آمادهسازی لوله: با قیچی لوله پنجلایه، برش صاف انجام دهید؛ سپس کالیبره و پخ کنید تا لبه داخلی آسیبزننده به اورینگ نداشته باشد.
- مونتاژ کوپلی: به ترتیب مهره کوپلی و حلقه برنجی را روی لوله قرار دهید. لوله را تا برخورد به پله داخلی بدنه زانو وارد کنید.
- سفتکاری: مهره را با آچار رینگ یا فرانسه تا رسیدن به گشتاور توصیهشده سفت کنید (از آچار لولهای روی بدنه آبکاریشده استفاده نشود).
- تثبیت در دیوار: پایه زانو را روی قوطی یا شاسی محکم کنید و در حالت جفت، با شابلون 150mm تراز افقی و عمق را تنظیم نمایید.
- آببندی رزوه خروجی: برای اتصال قطعات دندهای، از نوار تفلون/خمیر رزوه مناسب استفاده کنید.
- آزمون نشتی: پس از اجرای نازککاری، حتما آببندی نهایی و تست فشار/نشتی را انجام دهید.
تذکر اجرایی: در زمان کاشیکاری از درپوش محافظ روی رزوه خروجی استفاده کنید تا از آسیب و ورود مصالح جلوگیری شود.
نگهداری و سرویس
- امکان باز و بست مجدد بدون آسیب به لوله، در صورت رعایت مراحل کالیبره/پخ و استفاده از اورینگ سالم.
- در صورت نشتی پس از چند سال، تعویض اورینگ راهکار معمول و کمهزینه است.
- از مواد اسیدی قوی برای تمیزکاری آبکاری استفاده نکنید.
محتویات رایج بستهبندی
- بدنه زانو دیواری کوپلی پایهدار
- مهره کوپلی + حلقه برنجی (بوشینگ/اولیو)
- اورینگهای EPDM نصبشده
- درپوش رزوه خروجی (در برخی مدلها)
- شابلون 150mm (فقط در بستههای جفت)
پرسش و پاسخ:
تفاوت زانو دیواری کوپلی با پرسی چیست؟
کوپلی نیاز به دستگاه پرس ندارد و با آچار نصب میشود، امکان باز و بست مجدد دارد و برای تعمیرات ایدهآل است. پرسی نصب سریعتری در تیراژ بالا دارد اما غیرقابل بازشدن است و به ابزار پرس نیاز دارد.
آیا زانو دیواری کوپلی برای آب گرم مناسب است؟
بله؛ مدلهای استاندارد با اورینگ EPDM و بدنه برنج فورج، برای دمای پیوسته تا حدود 90–95°C و فشارهای متعارف شبکه خانگی طراحی میشوند. انتخاب برند معتبر و اجرای صحیح نصب بسیار مهم است.
برای نصب شیر دیواری، چه فاصلهای را رعایت کنم؟
برای اکثر شیرآلات دیواری، فاصله محور تا محور 150 میلیمتر استاندارد است. از جفت زانو دیواری کوپلی بههمراه شابلون استفاده کنید تا تراز، فاصله و عمق یکسان حاصل شود.